Kom niet aan met problemen!

Weleens meegemaakt dat je iets hebt opgemerkt dat voor grote problemen kan zorgen? En dat degene die je daarop attendeert, reageert met: 'Prima dat je een probleem meldt, maar ik verwacht ook dat je met oplossingen komt'?

Kom niet aan met problemen!
Beeld: Shutterstock

De oorsprong van Don’t bring me problems, bring me solutions wordt toegeschreven aan Teddy Roosevelt, begin 20e eeuw president van de Verenigde Staten. Al heeft die naar het schijnt niet letterlijk dat zinnetje gezegd, het is een gevleugelde managementuitspraak geworden.

Het klinkt ook lekker krachtig en efficiënt. Managers hebben het immers druk. Dus een probleem melden is prima, maar dan graag inclusief een plan van aanpak hoe we het gaan oplossen. Dat verhoogt het eigenaarschap van het probleem bij het personeel. En trouwens, dat is toch waar we ze voor betalen? Als we het allemaal zelf moeten doen, waar hebben we dan die experts voor? 

Negatief reageren op problemen 

Ongeacht welke positieve kanten men deze uitspraak toedicht, ik denk dat het vooral een problematische uitspraak is. Wat de manager in kwestie namelijk doet, is in eerste instantie negatief reageren op 'slecht' nieuws. In plaats van met een open houding, reageert de manager afwijzend. 

We weten allemaal wat dat met psychologische veiligheid doet: als leidinggevenden negatief reageren op slecht nieuws, kijken we mooi uit om daar in de toekomst mee te komen. In het beste geval verhoogt de manager de drempel om slecht nieuws te brengen. In het slechtste geval droogt de stroom van waarde-informatie op en houden medewerkers hun mond totdat het echt niet anders gaat. Tegen die tijd zullen de problemen groter zijn dan ze waren, en waarschijnlijk moeilijker en kostbaarder om op te lossen. 

Hebben we altijd oplossingen nodig? 

Het probleem van "Kom met oplossingen" is trouwens nog fundamenteler dan de schade die het toebrengt aan de psychologische veiligheid van een groep. Want hebben we eigenlijk altijd oplossingen nodig? Als we denken dat we antwoorden en oplossingen hebben, stoppen leerprocessen, stoppen we met kritisch denken. Zolang we vragen hebben, kunnen we leren.   

Vaak is er namelijk ook sprake van problemen waar de melder alleen geen goede oplossing voor kan bedenken. Door problemen in een groep te brengen, ze van verschillende kanten te bekijken met inbreng van anderen, kunnen we tot betere oplossingen komen. 

Anderen aan het denken zetten 

Er bestaat trouwens ook nog een variant op "Kom met oplossingen" die ikzelf nog weleens hoor: dat ik kritisch ben zonder suggesties te doen hoe het beter kan. Dat klopt. Soms is het waardevoller om anderen aan het denken te zetten dan ze te vertellen hoe het zou moeten. Ook dan is het leerproces waardevoller dan een quick fix.  

Een van mijn goede voornemens voor 2025 is dan ook om gewoon lekker dwars te blijven doen. 

Lees meer over

Carsten Busch

Carsten Busch

Safety Mythologist

Carsten Busch woont en werkt in Noorwegen en is onder andere verbonden aan de universiteit in Lund, auteur van de boeken Risicoreflectie, The First Rule Of Safety Culture en Veiligheidsfabels 1-2-3. Ook is hij eigenaar van mindtherisk.com en actief binnen diverse vakforums.

Onderwerpen aanpassen

Mijn artikeloverzicht kan alleen gebruikt worden als je bent ingelogd.